AI-vindbaarheid voor het MKB: wat je zelf kunt doen
Google schrijft dat zijn AI-antwoorden informatie over lokale bedrijven kunnen bevatten. Of een AI-dienst jouw bedrijf noemt, kan niemand je garanderen. Vier dingen heb je zelf in de hand: de zoekrobots van AI-diensten toelaten, je Google Bedrijfsprofiel volledig invullen, reviews verzamelen volgens de regels van Google en op je site zetten wat alleen jij weet. Bij elke stap staat welke bron erachter zit en waar onze eigen redenering begint.
Stel: iemand in Zwolle wil een warmtepomp. Een paar jaar geleden typte hij "installateur Zwolle" in Google en klikte een paar sites aan. Nu kan hij ook aan ChatGPT vragen: "Welke installateur in Zwolle plaatst warmtepompen in jaren-30-woningen?" Dan krijgt hij een antwoord in gewone zinnen, soms met namen van bedrijven erin.
Het voorbeeld is verzonnen. Dat Google AI-samenvattingen toont, is gemeten: in een onderzoek van Pew Research Center deed 58 procent van de deelnemers in maart 2025 minstens één zoekopdracht in Google die een AI-samenvatting opleverde.
Dit artikel is geschreven voor ondernemers zonder technische achtergrond. Je leest wat er verandert, wat je zelf kunt doen en wat je aan je websitebouwer vraagt.
Wat verandert er voor een ondernemer?
Mensen klikken minder vaak door als Google een AI-samenvatting toont. Pew volgde in maart 2025 het surfgedrag van 900 Amerikaanse volwassenen. Op zoekpagina's van Google met een AI-samenvatting klikten zij in 8 procent van de bezoeken op een gewoon zoekresultaat. Zonder samenvatting was dat 15 procent. Op een link in de samenvatting zelf klikten ze in 1 procent van de bezoeken.
Daarnaast eindigde in 2024 59,7 procent van de Google-zoekopdrachten in de Europese Unie zonder klik, en 58,5 procent in de Verenigde Staten (SparkToro, met het panel van Datos; SparkToro meldt zelf dat de cijfers verouderd kunnen zijn).
SparkToro publiceerde in juni 2026 een nieuwere meting met een ander panel, dat van Similarweb: in de eerste vier maanden van 2026 eindigde in de Verenigde Staten 68,01 procent van de Google-zoekopdrachten zonder klik. De panels verschillen, dus de getallen zijn niet één op één te vergelijken.
Gecorrigeerd op 14 november 2026: hier stond 65 procent zonder klik, met SparkToro 2025 als bron. Een meting van SparkToro uit 2025 met dat getal hebben we niet teruggevonden. Wel gaf SparkToro in 2021 64,82 procent, wereldwijd over 2020 en met gegevens van SimilarWeb. De meting over 2024 hierboven geeft 59,7 procent voor de EU en 58,5 procent voor de VS.
Voor Nederland hebben we geen aparte cijfers gevonden. Wat je er wel uit kunt halen: een deel van je klanten krijgt een antwoord zonder je site te bezoeken. In dat antwoord genoemd worden en bezoek krijgen zijn twee verschillende dingen.
Hoe komt een bedrijf in een AI-antwoord?
Dat verschilt per dienst, en geen van de aanbieders legt het volledig uit. Dit schrijven ze er zelf over:
- Google. Een pagina kan als link bij een AI-antwoord staan als Google haar in zijn index heeft opgenomen en ze met een tekstfragment in de zoekresultaten getoond mag worden. Google schrijft in zijn documentatie over AI-functies: "There are no additional technical requirements." De nieuwere gids van Google noemt één extra voorwaarde: de site moet zijn opgenomen in de generatieve AI-functies. Dat is een instelling in Search Console, het hulpmiddel van Google voor site-eigenaren. Volgens de helppagina is opnemen de standaardkeuze voor elke site die daar is aangemeld. Over lokale bedrijven staat in de gids: "Where appropriate, generative AI responses can include product listings, product information, and information about local businesses."
- ChatGPT. OpenAI gebruikt voor zoeken een eigen robot, OAI-SearchBot. Wie die weert, wordt volgens OpenAI niet getoond in zoekantwoorden van ChatGPT, al kan de site nog wel als navigatielink verschijnen.
- Perplexity. Perplexity schrijft: "To ensure your site appears in search results, we recommend allowing PerplexityBot in your site's robots.txt file". Er staat "we recommend". Het is een advies.
Hoe een dienst uit al die pagina's kiest, leggen deze bronnen niet volledig uit. Google schrijft wel dat zijn AI-functies "are rooted in our core Search ranking and quality systems". Een garantie geeft ook Google niet. In de documentatie staat: "Indexing and serving isn't guaranteed."
Maakt een klein bedrijf een kans?
Mogelijk wel. Het bewijs daarvoor is dun en komt uit één testopstelling.
GEO staat voor generative engine optimization: werk aan je zichtbaarheid in AI-antwoorden. In het onderzoek waar de term GEO vandaan komt won in een aparte proef de pagina op plek vijf in Google het meest bij drie van de vijf getoetste methoden, terwijl de pagina op plek één bij die methoden verloor. De onderzoekers schrijven dat "factors such as backlink building should not disadvantage small creators". De cijfers komen uit een testopstelling met de eerste vijf zoekresultaten, de zin over backlinks is de redenering van de onderzoekers. Het belooft niets voor jouw site. Meer in onze GEO-gids.
Gecorrigeerd op 14 november 2026: hier stond dat onderzoek van Princeton University (2024) aantoont dat AI-modellen kwaliteit en specificiteit zwaarder wegen dan omvang of domein. Zo staat het niet in het onderzoek.
Onze eigen redenering, niet gemeten: wie een specifieke vraag stelt, heeft het meest aan een pagina die precies die vraag beantwoordt. Een installateur die op zijn site zet in welke plaatsen hij werkt, wat een warmtepomp bij hem ongeveer kost en hoe snel hij kan komen, geeft op de vraag uit het voorbeeld meer antwoord dan een algemene lijst met bedrijven. Of een AI-dienst dat ook zo weegt, weten we niet.
Wat kun je vandaag doen?
Vier stappen, in deze volgorde. Voor geen van de vier heb je een nieuwe website nodig.
1. Laat de zoekrobots van AI-diensten toe
In het bestand robots.txt op je site staat welke robots welkom zijn. Vraag je websitebouwer om na te kijken of OAI-SearchBot en PerplexityBot daar niet worden geweerd.
Dat zijn andere robots dan GPTBot. Die gebruikt OpenAI voor inhoud die voor het trainen van modellen kan dienen. Volgens OpenAI kan een site-eigenaar "allow OAI-SearchBot in order to appear in search results while disallowing GPTBot". Zoeken toelaten en training weren kan dus naast elkaar.
Beide aanbieders raden ook aan om verzoeken vanaf hun gepubliceerde IP-adressen toe te laten. Vraag je websitebouwer daarom ook of een firewall deze robots tegenhoudt.
2. Vul je Google Bedrijfsprofiel volledig in
Google schrijft in zijn gids dat een bedrijfsprofiel kan helpen om zichtbaar te zijn "in both AI responses and other Google Search results". Er staat "can help". Een toezegging is het niet. In de documentatie over AI-functies noemt Google het als voorbeeld van basiswerk voor zoekmachines dat de moeite waard blijft: "Checking that your Merchant Center and Business Profile information is up-to-date".
Voor de gewone lokale zoekresultaten noemt Google drie factoren: "Local results are mainly based on relevance, distance, and popularity." Die pagina gaat over lokale zoekresultaten. Over AI-antwoorden zegt ze niets. Op dezelfde pagina staat ook: "There's no way to request or pay for a better local ranking on Google."
Wat wij daarbij zouden nalopen:
- Kloppen je openingstijden, adres en telefoonnummer?
- Staan je diensten erin, met een omschrijving?
- Staat je werkgebied erin?
- Staat op je website hetzelfde als in je profiel?
3. Vraag om reviews, volgens de regels van Google
Over lokale zoekresultaten schrijft Google op dezelfde pagina: "More reviews and positive ratings can help your business's local ranking." Ook dat gaat over lokale resultaten. Of AI-diensten reviews meewegen, en hoe, hebben we in geen bron gevonden.
Google geeft tips voor reviews en één verbod:
- Herinneren mag. Google raadt het zelf aan: "Remind customers to leave reviews".
- Belonen mag niet. Korting of iets gratis geven in ruil voor een review noemt Google "fake & misleading content" en het is "strictly prohibited".
- Reageer op reviews. Google: "Show customers that their feedback matters."
- Een mindere review hoort erbij. Google: "A mix of positive and negative feedback often feels more trustworthy."
Onze eigen redenering: een review met details zegt een lezer meer dan een review zonder. Een verzonnen voorbeeld:
- Zegt weinig: "Goede service, aanrader!"
- Zegt iets: "Warmtepomp geplaatst in onze jaren-30-woning. Vooraf een duidelijke offerte, in twee dagen klaar."
Wat een klant schrijft, is aan de klant. Je kunt wel vragen of hij wil noemen welke klus het was.
Gecorrigeerd op 14 november 2026: hier stond dat reviews het sterkste signaal voor AI-modellen zijn en dat AI-modellen reviews vanaf tien stuks als betrouwbaar wegen. Voor geen van beide hebben we een bron.
4. Zet op je site wat alleen jij weet
Volgens Google weegt dit voor zijn eigen AI-zoekfuncties op de lange duur waarschijnlijk zwaarder dan de andere adviezen in zijn gids. Inhoud die mensen uniek, boeiend en bruikbaar vinden "will likely influence your website's presence in generative AI search in the long run more than any of the other suggestions in this guide".
Wat dat voor een dienstverlener betekent, vullen wij zo in:
- Staat bij elke dienst wat je doet, en voor wie?
- Staat er een prijsindicatie bij? Een bedrag "vanaf" zegt al meer dan geen bedrag.
- Staat erbij in welke plaatsen je werkt?
- Noem je je specialisatie bij naam? "Warmtepompen in oudere woningen" zegt meer dan "installatiewerk".
- Staan de vragen die klanten je steeds stellen erop, met je antwoord?
Onze vuistregel: wat je een klant aan de telefoon vertelt, hoort ook op je site te staan.
Wat kun je voor Google laten liggen?
Een llms.txt, een tekstbestand dat je bedrijf beschrijft voor AI-diensten. Google schrijft: "For Google Search, you can ignore tactics like "chunking" content, creating unnecessary AI text files (like llms.txt), or pursuing inauthentic mentions." Dat gaat over Google Search. Wat het bestand wel en niet doet, staat in onze handleiding voor llms.txt.
Gecorrigeerd op 14 november 2026: hier stond dat een llms.txt de stap met de meeste impact is. Daar hebben we geen bron voor, en Google schrijft dat je het bestand voor Google Search kunt negeren.
Wat levert het op?
Dat kunnen we je niet voorrekenen. We hebben geen meting gevonden die laat zien hoeveel klanten een vermelding in een AI-antwoord oplevert. De cijfers van Pew hierboven laten zien dat mensen minder doorklikken.
Wat je wel kunt doen, is het zelf bijhouden. Vraag elke nieuwe klant hoe hij je vond en schrijf het op. Stel elke maand dezelfde paar vragen aan ChatGPT en Perplexity en noteer of je wordt genoemd. Hoe je dat opzet, staat in AI-vindbaarheid meten.
Gecorrigeerd op 14 november 2026: hier stond een rekenvoorbeeld dat uitkwam op 2.400 per maand aan gemiste omzet na een jaar. Het rustte op een voorspelling die we aan Gartner toeschreven en op onze eigen aannames, zonder meting eronder. We hebben het weggehaald.
Wat vonden we op onze eigen site?
We hebben mindsora.io in november 2026 nagelopen. Wat dat opleverde voor dit onderwerp:
- Toegang. Ons robots.txt laat OAI-SearchBot, PerplexityBot, Googlebot en Bingbot toe.
- Dit artikel zelf. De lijst met cijfers bovenaan de vorige versie noemde er vier. Bij één vonden we de bron, en die gaf andere getallen (SparkToro, hierboven). De andere drie stonden er zonder link naar een bron: 200 miljoen wekelijkse gebruikers van ChatGPT (OpenAI), 34 procent van het MKB dat AI gebruikt (CBS) en 71 procent van de consumenten die binnen vijf minuten een reactie verwacht (Salesforce). Die hebben we geschrapt. Ook weg: een termijn van twee tot acht weken waarbinnen je resultaat zou zien, en de zin dat het over twaalf tot achttien maanden een rat race zou zijn. Voor geen van beide hadden we een bron.
- Wat we nog niet weten. In Search Console hebben we op 14 november 2026 een eerste meting gelezen. Of onze aanpassingen iets veranderen, zien we pas bij de volgende meting.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn website opnieuw laten bouwen? Nee. Stap 1 is een controle van robots.txt en van de firewall. Stap 2 en 3 gebeuren in je Google Bedrijfsprofiel. Stap 4 is tekst op je bestaande pagina's.
Werkt dit ook zonder blog? Geen van de bronnen in dit artikel noemt een blog als voorwaarde. Google heeft het over inhoud die mensen uniek en bruikbaar vinden. Wij lezen dat zo dat een goede dienstenpagina daar ook onder valt.
Hoe snel zie ik resultaat? Dat weten we niet. We hebben bij geen van de aanbieders een termijn gevonden voor wanneer een site in antwoorden verschijnt. OpenAI noemt ongeveer 24 uur en Perplexity tot 24 uur voordat een wijziging in robots.txt is verwerkt. Over wanneer je in een antwoord staat, zegt dat niets.
Is dit hetzelfde als SEO? Voor Google grotendeels wel. Google schrijft: "From Google Search's perspective, optimizing for generative AI search is optimizing for the search experience, and thus still SEO." Voor ChatGPT en Perplexity komt daar de toegang voor hun eigen zoekrobots bij.
Kan iemand garanderen dat een AI-dienst mijn bedrijf noemt? Nee. In de documentatie over zijn AI-functies schrijft Google: "Indexing and serving isn't guaranteed." Bij OpenAI en Perplexity hebben we evenmin een toezegging gevonden.
Onze gratis Agent-Ready Grader toetst van de vier stappen in dit artikel er één: of je robots.txt AI-robots toelaat. Los van de score vraagt hij je homepage op met een herkenningstekst die de naam van drie robots draagt: OAI-SearchBot, Claude-SearchBot en CCBot. De score van 0 tot 100 volgt onze eigen weging: 20 punten voor een llms.txt en 30 voor gestructureerde gegevens, twee dingen die Google voor zijn AI-functies niet vereist. Of een AI-antwoord je noemt, toetst hij niet. Eén kanttekening: weer je GPTBot en laat je OAI-SearchBot toe, zoals in stap 1, dan meldt de grader toch dat je robots.txt AI-crawlers blokkeert. Volgens OpenAI kan die opzet.
Wil je uitrekenen hoeveel uur een terugkerende klus je kost? Dat doet de gratis AI Readiness Scan: 7 vragen over je bedrijfsprocessen.
Klaar om te automatiseren?
Plan een vrijblijvend gesprek en ontdek wat AI-automatisering voor jouw bedrijf kan betekenen. Of doe eerst de 2-minuten AI Readiness Scan.
Plan een gesprek